Tôi cũng có một start-up công nghệ tài sản và tôi phải đổi 90% mô hình khi có luật mới

Tôi cũng có một start-up công nghệ tài sản và tôi phải đổi 90% mô hình khi có luật mới.

Mấy ngày nay, khi nhìn lại case HanaGold và ONUS, tôi không thấy đây chỉ là câu chuyện của một startup, một app hay một nhóm founder. Tôi thấy ở đó một bài học rất cũ nhưng rất nhiều người vẫn cố tình quên đi: mô hình kinh doanh mà sai từ gốc pháp lý thì càng chạy nhanh càng nguy hiểm.

Lúc HanaGold lên sóng sharktank, tôi đã từng livestream nói khá rõ về mô hình này (tôi làm treasury ACB thời còn sàn vàng). Quan điểm của tôi khi đó rất đơn giản: nếu bản chất là giao dịch vàng trên tài khoản, hoặc dùng ngôn ngữ công nghệ để che đi một cấu trúc giao dịch mà pháp lý không cho phép, thì rủi ro nằm ngay trong lõi mô hình. Còn nếu nói đó là vàng vật chất, thì câu hỏi không chỉ là câu chuyện truyền thông hay app có đẹp không. Câu hỏi là có cơ sở pháp lý để làm không, có cơ chế chứng minh tài sản cơ sở không, có năng lực thực hiện nghĩa vụ giao nhận thật không, hay chỉ đang bán một thứ niềm tin được đóng gói bằng giao diện công nghệ.

Nhiều người nhìn startup chỉ nhìn vào growth. Tôi thì luôn nhìn thêm một lớp nữa: legal structure. Vì có những mô hình nhìn rất hiện đại, rất hợp thời, rất dễ gọi vốn, rất dễ thu hút đám đông. Nhưng nếu cái lõi pháp lý không đứng vững, thì đằng sau tăng trưởng đó có thể là một quả bom nổ chậm.

Tôi nói điều này không phải từ vị trí đứng ngoài để phán xét.

Chúng tôi từng đi vào một hướng khá gần như vậy ở CapiGrow. Khi đó, đội ngũ nghiên cứu mô hình tokenizing một số loại tài sản để phân phối ra thị trường. Chúng tôi dùng những khái niệm mới hơn, dễ hiểu hơn, hiện đại hơn. Chúng tôi đầu tư làm phần mềm thật. Chúng tôi dành thời gian, công sức và tiền bạc thật. Nhưng đến khi khung pháp lý thay đổi, đặc biệt khi Nghị quyết 05/2025/NQ-CP về thí điểm thị trường tài sản mã hóa xuất hiện, chúng tôi phải đặt lại toàn bộ câu hỏi: đi tiếp hay dừng lại. Và cuối cùng, chúng tôi chọn dừng mô hình cũ, chấp nhận lỗ, chấp nhận sửa lại chiến lược, chấp nhận đổi mô hình kinh doanh hoàn toàn. Vì mất tiền còn sửa được. Dính vào rủi ro hình sự thì không còn là câu chuyện pivot nữa.

Tôi nghĩ đây mới là điểm phân biệt giữa làm kinh doanh nghiêm túc và làm kinh doanh bất chấp.

Người ta hay dùng từ lùa gà. Tôi thì nhìn thẳng hơn. Trong kinh doanh, cám dỗ lớn nhất không phải là kiếm tiền. Cám dỗ lớn nhất là kiếm tiền rất nhanh bằng một mô hình mà mình biết nó đang đứng trên vùng xám, hoặc tệ hơn là vùng đỏ của pháp luật, và “nghĩ” rằng mình sẽ né được/ lách được.

Nếu anh đã có ý định kiếm tiền bằng một cấu trúc có thể đụng tới hàng ngàn, hàng chục ngàn người, thì anh phải tự hỏi một câu trước khi nghĩ tới marketing, KOL, cộng đồng hay công nghệ: mô hình này có hợp pháp không.

Đừng đợi đến lúc cơ quan chức năng vào cuộc rồi mới quay lại bàn về legal.

Tôi không viết status này để bàn chuyện đúng sai của từng cá nhân. Tôi viết cho những founder đang bắt đầu xây mô hình mới, đặc biệt là trong làn sóng AI, tokenization, tài sản số, fintech và những cấu trúc kinh doanh lai giữa công nghệ và tài chính.

Sắp tới sẽ còn rất nhiều mô hình mới xuất hiện. AI sẽ giúp người ta dựng sản phẩm nhanh hơn, viết code nhanh hơn, sale nhanh hơn, tăng trưởng nhanh hơn. Nhưng ở Việt Nam, tốc độ không thay thế được hiểu biết pháp luật. Một mô hình không thể chỉ có team kỹ thuật giỏi, marketing mạnh, sale máu lửa. Nó cần có người hiểu legal, hiểu cấu trúc giao dịch, hiểu rủi ro tuân thủ, hiểu cái gì được làm và cái gì không nên chạm vào.

Rất nhiều founder nghĩ rằng pháp lý là việc xử lý sau. Tôi thì nghĩ ngược lại. Với những mô hình động vào tài sản, đầu tư, huy động, giao dịch số hay cam kết lợi ích tài chính, pháp lý phải là một phần của business model ngay từ đầu. Không phải để làm chậm doanh nghiệp, mà để doanh nghiệp còn sống đủ lâu.

Làm startup ở Việt Nam không chỉ là bài toán sáng tạo. Nó còn là bài toán hiểu sân chơi mình đang đứng trên đó.

Có những khoản lỗ phải chấp nhận để đổi lấy sự sống còn của doanh nghiệp.

Có những mô hình phải dừng lại, không phải vì không kiếm được tiền, mà vì càng kiếm được tiền thì rủi ro càng lớn.

Và có những lúc, quyết định khôn ngoan nhất của founder không phải là tăng tốc, mà là thắng được lòng tham của chính mình.

(China sẻ bài viết từ anh Trung).

#chiasekienthucquantrisanxuat

#chienluocvaquantrisanxuat

#tuvankienbach

Hỗ Trợ Doanh Nghiệp PR/Giới Thiệu Sản Phẩm Trên Group Facebook, Zalo Group, Youtube, Website, Fanpage Facebook, Instagram và TikTok.

1. Group Facebook tại đây

2. Fanpage Facebook tại đây

3. Group Facebook KẾT NỐI & EVENT tại đây

4. Zalo Group tại đây

5. Zalo Group DEAL tại đây

6. Website tại đây

7. Youtube tại đây

8. Instagram tại đây

9. TikTok tại đây

10. Twitter Kiến Thức Quản Trị Sản Xuất tại đây

   Mọi chi tiết hoặc cần được hỗ trợ vui lòng Mr Kiên - Zalo 0938711241 - Ban Thư Ký.

Tham gia Group Kiến thức Quản trị sản xuất để nhận được những tin tức mới nhất và có đồng đội luôn đồng hành, hỗ trợ!